Vendbanim

Topliqasi

Komuna Lipjan

Topliqasi shtrihet rreth 4 km në jug të Lipjanit. Në lokalitetin Stupe, në perëndim të fshatit, janë gjetur tjegulla, tulla dhe gurë të një vendbanimi më të vjetër; në kodër ruhen edhe një kishë e vjetër dhe varreza. Përkatësia etnike e këtyre gjurmëve paraqitet në burim si interpretim dhe nuk mund të përcaktohet vetëm nga mbetjet në terren.

Një regjistër i viteve 1566–74 përmend Tobliçan me 63 shtëpi, por vetë studimi shpreh pasiguri nëse bëhet fjalë pikërisht për këtë Topliqas. Dokumentimi i sigurt vijon me regjistrin e Deviçit më 1762 dhe burime më të vona. Pas dëbimeve nga Sanxhaku i Nishit më 1877–78 u vendosën familje muhaxhire; ndërmjet dy luftërave u vendosën edhe pesë familje kolone.

Në vitin 1912 ushtria serbe pushkatoi rreth 60 persona të moshave të ndryshme në lokalitetin Stupe. Në vitin 1999 Topliqasi kishte rreth 135 familje me 1,280 banorë shqiptarë dhe strehoi shumë refugjatë nga Drenica e fshatra të tjera.

Burimi

Burimi dhe leximi i mëtejshëm

Burimi kryesor: Prof. Dr. Jusuf Osmani, Vendbanimet e Kosovës 5 — Lypjani, Prishtinë, 2003.

Hyrja në burim: TOPLIQASI

Kjo faqe paraqet një përmbledhje të përzgjedhur nga studimi i botuar për vendbanimin. Për referencat e plota arkivore, historitë familjare, mikrotoponimet dhe trajtimin e plotë, konsultoni vëllimin origjinal.