Viti

Vitia i përket peizazhit të Anamoravës, ku luginat, toka e punueshme dhe rrugët e vendbanimeve kanë lidhur bashkësi për një kohë të gjatë. Vështrimi komunal e vendos këtë hapësirë në kontekstin dardan dhe shënon dëshmi arkeologjike e lokale nga vende të ndryshme. Periudhat romake, bizantine dhe osmane sollën ndryshime të njëpasnjëshme administrative e vendbanimore, ndërsa defterët osmanë dhe burimet e mëvonshme ruajnë gjurmë të shkruara për fshatrat e trevës.

Lëvizja e popullsisë është pjesë e rëndësishme e kësaj historie lokale. Burimi shënon vendosjen e familjeve çerkeze në disa vende pas vitit 1862 dhe ardhjen e familjeve shqiptare muhaxhire pas dëbimeve nga Sanxhaku i Nishit. Ai përmend edhe internimin e vitit 1846 të banorëve katolikë shqiptarë nga disa fshatra të komunës së gjerë. Këto janë shtresa vendore të historisë së Vitisë, jo një narrativë e marrë nga komunë tjetër e Anamoravës.